Ամսագրի նպատակն է տարածել գիտելիք, փորձ և լավագույն պրակտիկա ճարտարագիտության և արտադրության ոլորտում։ Հոդվածները գրում են Երևանի Engineering City-ի (EC) գործող մասնագետները։ Դրանք լուսաբանում են իրենց նախագծերին, գործունեությանը և կազմակերպություններին առնչվող հարցեր։ Հոդվածներն անդրադառնում են ժամանակի մարտահրավերներին։ Այդպիսով ամսագիրը նաև EC-ի, նրա ընկերությունների և անհատների զարգացման տարեգրությունն է։ Ամսագրի նպատակն է առաջ մղել ինժեներական և արտադրական պրակտիկան, հարստացնել ինժեներական և արտադրական համայնքը և նպաստել ճարտարագիտության և արտադրության վերաբերյալ համաշխարհային երկխոսությանը։
Հրատարակվում է Ինժեներական ասոցիացիայի կողմից
The Engineering City JournalՀամար 15/2025Հրատարակվում է Ինժեներական ասոցիացիայի կողմիցԵրևան, 2025 թ. օգոստոսի 12
Մտածեք ոչ թե արտադրանքների, այլ տեխնոլոգիաների մասին
Հեղինակ՝ Rama, Engineering Association
Հայերեն թարգմանություն
Նոր արտադրանք (կամ լուծում) նախագծելիս նախ պետք է որոշենք, թե ինչ տեխնոլոգիաներ կարող ենք ներառել արտադրանքի մեջ։ Պետք է կենտրոնանանք նախ այդ տեխնոլոգիաների նախագծման և մշակման, այլ ոչ թե արտադրանքի վրա։ Արտադրանքը դառնում է պարզապես այդ տեխնոլոգիաների ինտեգրում։
Այդպիսով մենք դառնում ենք տեխնոլոգիական ընկերություններ։ Տեխնոլոգիական ընկերությունների առավելությունները բազմաթիվ են՝
Նախ՝ մեր մշակած տեխնոլոգիաները կարող են կրկին օգտագործվել նաև այլ արտադրանքներում։ Այդպիսով դրանք կրճատում են այլ արտադրանքների մշակման ժամանակը։
Երկրորդ՝ տեխնոլոգիաները կարող են որպես տեխնոլոգիաներ վաճառվել նաև այլ ընկերություններին։
Երրորդ՝ որպես մտավոր սեփականություն (IP) և արտոնագրեր ձևակերպված տեխնոլոգիաները բարձրացնում են ընկերության արժեքը։
Ուստի հաջորդ անգամ, երբ սկսենք աշխատել արտադրանքի վրա, պետք է նախ սկսենք նոր տեխնոլոգիաներ բացահայտելուց, որոնք կարող ենք ստեղծել այդ արտադրանքի համար։ Այնուհետև կնախագծենք այդ տեխնոլոգիաները և կձևակերպենք դրանք՝ օգտագործելի և կրկին օգտագործելի դարձնելու համար։ Միայն դրանից հետո կսկսենք նախագծել վերջնական արտադրանքը՝ որպես այդ տեխնոլոգիաների ինտեգրում։
Նկ.Վերջնական արտադրանքը՝ որպես ներսում ստեղծվածև ձևակերպված տեխնոլոգիաների ինտեգրում։
Այդպիսով կավարտենք մեր շարժումը՝ սկզբում լինելով լուծումների ընկերություն, հետո վերադառնալով արտադրանքի ընկերություն լինելուն և վերջապես վերադառնալով տեխնոլոգիական ընկերություն դառնալուն։
Նկ.Էվոլյուցիոն շարժումը լուծումների ընկերությունից դեպի տեխնոլոգիական ընկերություն։Ինժեներական կառավարման անկյուն
Հայաստանը՝ որպես նոր տեխնոլոգիաների «գերազանցության կենտրոն»
Հեղինակ՝ Rama, Engineering Association
Հայերեն թարգմանություն
Սա այն լավագույն նկարներից մեկն է, որոնք նկարագրում են դիմադրությունը առաջընթացին, նորարարությանը, ընդհանրապես «նորին»։ Այդ առաջընթացը պարտադիր չէ, որ նյութական լինի. այն կարող է լինել գործընթացների նորարարություն, սոցիալական առաջընթաց, կառավարման նոր գաղափարներ։
Մենք բոլորս մեղավոր ենք այս դիմադրության մեջ։ Որովհետև բոլորս սովոր ենք ստատուս-քվոյին, բոլորս հարմարվել ենք գործերն անելու ներկայիս եղանակներին, բոլորս սովոր ենք ներկայիս տեխնոլոգիաներին՝ տեխնոլոգիաներ, որոնք հնանում են, հենց որ նոր տեխնոլոգիա է հայտնվում։
Հենց որ նոր տեխնոլոգիա է հայտնվում, ընկերությունը կարող է արձագանքել երկու եղանակով՝ մեկը կմնա ավանդական ճանապարհին, մյուսը ողջունում է փոփոխությունը։
Բայց հենց նրանք, ովքեր անցնում են նոր տեխնոլոգիաների, վաղ առավելություն են ստանում մյուսների նկատմամբ։ Ինչո՞ւ է կարևոր առավելություն ստանալը։ Որովհետև բոլորս աշխատում ենք շուկայական տնտեսությունում, իսկ շուկայական տնտեսությունը նշանակում է կատաղի մրցակցություն, և մրցակցությունը շուկայական դիրքավորման և մրցակիցների նկատմամբ առավելություն ստանալու մասին է։
Եկեք նայենք շուկայում նոր տեխնոլոգիայի յուրացման դինամիկային։
Սկսենք ներկա վիճակից։ Ներկա վիճակում բոլորն օգտագործում են ներկայումս հասանելի տեխնոլոգիաները։
Որոշակի պահի նոր տեխնոլոգիա է հայտնվում։
Ոչ բոլորը կանցնեն նոր տեխնոլոգիային անմիջապես։ Ընկերությունների կողմից նոր տեխնոլոգիայի յուրացումը կբաշխվի ժամանակի մեջ։ Նրանց, ովքեր կանցնեն առաջինը, անվանում են «վաղ որդեգրողներ» (Early Adopters)։ Նրանք կանցնեն առաջինը։ Նրանց կհետևեն վաղ մեծամասնությունը, հետո ուշ մեծամասնությունը, հետո ետ մնացողները։
Հենց այն պահն է, երբ ընկերությունն անցնում է նոր տեխնոլոգիային, որոշում նրա առավելությունը մրցակիցների նկատմամբ։ Եթե վաղ որդեգրողներ ենք, ապա մրցակիցների նկատմամբ տեխնոլոգիական առավելությունը հսկայական է։ Կորի կեսում ընկերությունների 50%-ն արդեն անցած կլինի, ուստի տեխնոլոգիական առավելությունը շատ փոքրանում է։ Եթե ետ մնացողներ ենք, դա նշանակում է, որ ամբողջ աշխարհն արդեն անցել է, այնպես որ նոր տեխնոլոգիայի օգտագործումը որևէ առավելություն տալ չի կարող։
Ուրեմն ե՞րբ պետք է անցնենք։
Այստեղ հիշում եմ Պարույր Սևակի պատգամը՝
Ի՞նչն է համարվում ուշ Հայաստանի համար։
Հայաստանը՝ լինելով փոքր երկիր, որը միշտ փնտրում է իր տեղն աշխարհում և իր ներդրումն աշխարհին, կարող է արժեքավոր լինել միայն այն դեպքում, երբ նոր տեխնոլոգիաների վաղ որդեգրող է։ Մեծամասնության մեջ լինելն արդեն չափազանց ուշ է Հայաստանի համար։ Սա լավ է մեծ երկրների համար, բայց ուշ է փոքր երկրների համար։
Այսպիսով, նոր տեխնոլոգիաները Հայաստանի համար փրկագծեր են, և մենք պետք է դրանք որոնենք ամեն քայլափոխի՝ ոչ միայն առջևում լինելու, այլև գոյատևելու համար։
Հայաստանն անպայման պետք է ձգտի միշտ լինել նոր տեխնոլոգիաների վաղ որդեգրողների շարքում։ Սա պետք է արմատավորված լինի նրա ժողովրդի հոգեբանության մեջ։ Հայաստանը պետք է լինի նոր տեխնոլոգիաների առաջատար օգտագործողը։
Բանաձևը կարող է լինել՝
Հայաստանը՝ որպես նոր տեխնոլոգիաների գերազանցության կենտրոն։
կամ
Հայաստանը՝ որպես նոր տեխնոլոգիաների առաջատար օգտագործող։
Ինժեներական կառավարման անկյուն
Ինժեներական կազմակերպություններում նոր տեխնոլոգիաների օգտագործման նպատակը
Հեղինակ՝ Rama, Engineering Association
Հայերեն թարգմանություն
Կարելի է ասել, որ ցանկացած նոր տեխնոլոգիայի նպատակը կարելի է հանգեցնել մեկ նպատակի՝ ժամանակի կրճատման։
Մեր դեպքում դա շուկա դուրս գալու ժամանակի կրճատումն է։ Այսինքն՝ որքան արագ կարող ենք նոր արտադրանք դուրս բերել շուկա մրցակիցներից առաջ։
Ինժեներական ընկերություններում դա կնշանակեր՝ որքան երկար կամ կարճ է արտադրանքի կյանքի ցիկլը՝ խնդրի դրվածքից մինչև շուկա։
Ստորև ներկայացված է ինժեներական ընկերություններում նման արտադրանքի կյանքի ցիկլի պատկերը։
Ուստի նոր տեխնոլոգիաների ներդրումը պետք է շարունակաբար կրճատի այս ժամանակը՝ հասցնելով այն զրոյի։
Այս երևույթը կարելի է ցույց տալ նաև այլ կերպ։
Ենթադրենք՝ որոշակի ժամանակահատվածում կարող էինք շուկա դուրս բերել մեկ արտադրանք՝
Նոր տեխնոլոգիա ներդնելով՝ կարող էինք, ասենք, նույն ժամանակահատվածում շուկա դուրս բերել չորս արտադրանք՝ արտադրանքի կյանքի ցիկլի ժամանակի կրճատման շնորհիվ։
Իսկ հետո՝ ասենք, 8 արտադրանք նույն ժամանակահատվածում։
Եվ այդպես շարունակ, մինչև կկարողանանք նույն ժամանակահատվածում շուկա դուրս բերել անսահմանափակ թվով նոր արտադրանքներ։
Այսպիսով, մրցակցությունը դառնում է այն մասին, թե ով կարող է նույն ժամանակահատվածում ավելի շատ նոր արտադրանքներ դուրս բերել շուկա։
Իսկ ինչի՞ կհասնենք դրանով։
Կհասնենք մի վիճակի, երբ նոր արտադրանքների վրա աշխատելու համար ինժեներների ունեցած ժամանակը ձգտում է անվերջության։
Արդյո՞ք դա դրախտ չէր լինի ինժեներների համար։
EC համայնքային նորությունների անկյուն
EC հանդիպում՝ «ԱԲ-ն EC-ում»
Հեղինակ՝ Rama, Engineering Association
Հայերեն թարգմանություն
Նկ.EC հանդիպում, 2025 թ. օգոստոսի 8
Այս տարվա հանդիպման նպատակն էր արագացնել EC-ի ընկերությունների կողմից ԱԲ-ի յուրացումը։
Որոշ ընկերություններ ԱԲ-ի ճանապարհին ավելի հեռու են գնացել, ոմանք նույնիսկ ԱԲ ինժեներներ են աշխատանքի ընդունել, մյուսները նոր են սկսել։
Ինչո՞ւ է կարևոր, որ EC-ի բոլոր ընկերությունները ԱԲ-ն յուրացնեն միասին։
Որովհետև ԱԲ-ն մեծապես արագացնում է արտադրանքի կյանքի ցիկլը։ Եվ քանի որ ընկերություններն արդեն համատեղ նախագծերի մեջ են մտնում, բոլորի համար անհրաժեշտ է դառնում աշխատել նույն արագությամբ։
Բայց, որ ավելի կարևոր է, ԱԲ-ն ունի բազմաթիվ դեմքեր, և ոչ բոլոր դեմքերն են ծանոթ բոլոր ընկերություններին։ Ընկերությունները կարող են ԱԲ-ն օգտագործել մեկ նպատակով՝ չիմանալով, որ այն կարող է օգտագործվել նաև այլ նպատակներով։
Մենք փորձեցինք ցույց տալ այդ դեմքերից մի քանիսը հետևյալ ներկայացումների միջոցով՝